Her yılın sonuna doğru aynı haberler yeniden ortaya çıkıyor: “Baba Vanga'nın yeni yıl kehanetleri”. Avrupa'da büyük bir savaş, uzaylılarla ilk temas, insanlığı tehdit eden yapay zekâ gibi iddialar, 1996'da ölen Bulgar kahin Baba Vanga'ya atfedilerek yayımlanıyor.
Bu kehanetlerin Baba Vanga'ya ait olduğunu gösteren bir kaynak yok. Vanga'nın yazılı bir arşivi ya da görüşmelerine ait kayıtlar bulunmuyor. Dolaşan iddiaların bir kısmı ise her yıl tarihi değiştirilerek yeniden kullanılıyor.
2026 için dolaşan “kehanetler”
Aralık 2025'te Türk medyasında Baba Vanga'ya atfedilen 2026 kehanetleri genellikle aynı listeyle yayımlandı. Haberlerin hiçbiri bu iddialar için birincil bir kaynak göstermedi.
Baba Vanga'nın Kehanetleri (!)
Yıl
Kehanet
2008
Dört farklı ülkenin devlet başkanlarına suikast girişiminde bulunulacak. Bu durum, 3. Dünya Savaşı’nın sebeplerinden biri olacak.
2010
3. Dünya Savaşı Kasım 2010’da başlayacak ve 2014 yılına kadar sürecek.
2011
Radyoaktif dalgaların yoğunlaşması nedeniyle hayvanlar ve bitkiler yok olma noktasına gelecek. Müslüman ülkeler, kimyasal savaşla Avrupalıları yok edecek.
2014
İnsanlığın yarısı kanserle mücadele edecek.
2016
Avrupa’nın nüfusu azalacak.
2018
Dünyanın yeni hâkimi Çin olacak ve ekonomik olarak güçlenecek.
2043
Müslüman bir devlet, Avrupa’nın tek hükümdarı olacak.
2046
Tedavi edilmeyecek organ kalmayacak. Hastalıklı organların yerine yenisi yapılabilecek.
2076
Tüm dünyada “sınıfsız” bir komünizm sistemi yerleşecek.
2088
Tüm hastalıklar birkaç saniyede tedavi edilebilecek.
2097
Hızlı yaşlanmanın önüne geçilecek.
2167
Yeni bir din ortaya çıkacak.
2304
Ay’ın gizemi çözülecek.
3797
Dünyanın sonu gelecek. İnsanoğlu başka gezegende yaşamaya devam edecek.
Bu kehanetler arasında 2024’e kadar olanlarının içinde çok detaylı olanlarının hiç gerçekleşmediği görülebiliyor. Avrupa’nın nüfusunun azalacağı ya da Çin’in ekonomik olarak güçleneceği ilgili tahmin yapmak için ise çok da kahin olmaya gerek yok. 2008’den sonra neredeyse her yıl yapılan Baba Vanga içeriklerinde ise bu listenin geçmiş kısımları ayıklanarak tekrar paylaşılmış ve geçmiş birkaç yılın gerçekleşmiş olayları da Baba Vanga’nın bildikleri kategorisine eklenmiş.
Aynı kehanet, farklı yıllar
Baba Vanga'ya atfedilen iddiaların önemli bir kısmı, tutmadığında unutulmuyor; bir sonraki yıla taşınıyor.
En açık örneklerden biri Putin'e suikast iddiası. Bir Balkan doğrulama platformunun tespitine göre aynı iddia 2019, 2020, 2021 ve 2022 için yayımlandı. 2022 versiyonu, bir yıl önceki haberin tarihi değiştirilmiş haliydi.
Avrupa'yı yıkacak bir savaş iddiası da benzer bir yol izledi. 2008'de dolaşan listede Üçüncü Dünya Savaşı'nın Kasım 2010'da başlayıp 2014'e kadar süreceği, 2016'da ise Avrupa'nın nüfusunun azalacağı yazıyordu. Bu tarihler geçti, hiçbiri gerçekleşmedi. Aralık 2024'te ise aynı iddia bu kez 2025 kehaneti olarak dolaştı.
Bazen de tutmayan bir kehanet, ilgisiz bir olaya bağlanarak “gerçekleşmiş” sayılıyor. 2023 için dolaşan iddialardan biri büyük bir nükleer patlamaydı. Haziran 2023'te Ukrayna'daki Kahovka Barajı'nın yıkılmasının ardından Zaporijya Nükleer Santrali için yapılan bir tehlike uyarısı, “Baba Vanga'nın bir kehaneti daha gerçekleşti” başlığıyla haberleştirildi. Ortada bir patlama yoktu.
Baba Vanga'yı en çok bir olayın ardından arıyoruz
Google aramaları, Türkiye'de Baba Vanga'ya ilginin iki farklı zamanda arttığını gösteriyor. Birincisi beklenen dönem: yıl sonu. 2008'den bu yana aralık aylarında arama ilgisi, yılın diğer aylarına göre kabaca iki katına çıkıyor.
Ancak en büyük sıçramalar yıl sonunda değil, büyük bir olayın hemen ardından geliyor. 2008'den bu yana en yüksek ilgi Mart 2020'de, Covid-19 salgınının ilan edildiği ay görüldü. O günlerde Baba Vanga'nın yıllar önce “corona hepimizin üzerinde olacak” dediği iddia ediliyordu. İddianın tek kaynağı, onu yıllar sonra ilk kez anlatan bir kişiydi.
İkinci büyük zirve Kasım 2008'de, Barack Obama'nın ABD başkanı seçildiği ayda. O dönem Vanga'nın “ABD'nin 44. başkanı siyahi olacak ve son başkan olacak” dediği konuşuluyordu. Kehanet tutmadı; Obama'dan sonra Trump geldi. Yine de Kasım 2016'da Trump seçildiğinde ilgi bir kez daha sıçradı ve aynı kehanet yeniden gündeme geldi. Rusya'nın Ukrayna'yı işgal ettiği Şubat 2022 ve 6 Şubat depremlerinin yaşandığı Şubat 2023 de zirvelerin görüldüğü aylar arasında.
Bu tablo, kehanetlerin nasıl üretildiğine dair önemli bir ipucu veriyor: İlgi çoğu zaman olaydan önce değil, sonra artıyor. Büyük bir olay yaşanıyor, ardından ona uyan bir “kehanet” bulunuyor ya da yeniden yorumlanıyor.
Kehanetler nasıl üretiliyor?
Baba Vanga'ya atfedilen sözlerin en temel sorunu, kendisinden gelmemeleri. Vanga geriye yazılı bir arşiv bırakmadı. Görüşmelerine ait ses ya da görüntü kayıtları da yok. Bugün bilinen kehanetlerin neredeyse tamamı, başkalarının aktarımlarına dayanıyor.
Bu aktarıcıların başında Sovyet yazar Valentin Sidorov ve Vanga'nın yeğeni Krasimira Stoyanova geliyor. Sidorov, 1979'da Vanga ile yaptığı görüşmelere dayanarak onun Rusya'nın dünya liderliğine yükseleceğini söylediğini yazdı. Stoyanova'nın 1990'larda yazdığı kitaplar ise Rusçaya çevrilerek Vanga'nın Rusya'da tanınmasını sağladı. Bu aktarımların ne kadarının Vanga'ya, ne kadarının aktaranlara ait olduğunu bilmek mümkün değil.
Bugün her yıl paylaşılan listelerin kökeni ise daha yakın bir tarihe uzanıyor. Yaygın “kehanet listesi”, 2008 civarında İngilizce olarak internette dolaşmaya başladı. Listede ne doğrudan alıntı ne de Bulgarca bir kaynak vardı. Türkçe internette de Baba Vanga kehanetlerinin ilk izleri aynı yıla denk geliyor.
Bu listeler üç yöntemle her yıl yenileniyor. Birincisi, tutmayan kehanetlerin tarihi ileri alınıyor. İkincisi, yaşanmış olaylar sonradan “Vanga bunu biliyordu” diye listeye ekleniyor. Üçüncüsü, Çin'in ekonomik yükselişi ya da Avrupa'nın nüfusunun azalması gibi zaten beklenen gelişmeler ya da “doğal afetler artacak” gibi her yıl bir şekilde doğrulanabilecek belirsiz ifadeler kehanet diye sunuluyor.
Kim bu Baba Vanga?
Asıl adı Vangeliya Pandeva Dimitrova olan Baba Vanga, 1911'de bugünkü Kuzey Makedonya'daki Strumica'da doğdu. Çocukken bir fırtınada gözlerini kaybetti; bu olay, sonradan ona doğaüstü yetenekler atfedilmesinin zeminini oluşturdu. Bitkisel tedaviler ve geleceğe dair sözleriyle Bulgaristan'da tanındı ve 1996'da Sofya'da öldü.
Vanga'nın ünü özellikle 1989 sonrasında büyüdü. Bulgaristan'da devlet ateizminin sona ermesiyle şifacılara, kahinlere ve mistik konulara ilgi arttı; Vanga bu dönemin en tanınan figürlerinden biri oldu. 2000'lerde ise internet ve tabloid basın onu Balkanlar'ın dışında da bilinen bir isme dönüştürdü. 2010'larda çekilen belgesel ve dizilerle Hitler'in ya da KGB'nin danıştığı bir kahin olduğu yolundaki söylentiler de popüler kültüre yerleşti.