Bir Facebook sayfası tarafından 24 Ağustos 2020 tarihinde paylaşılan gönderide Melen Barajı’nın üstündeki büyük çatlaklar yüzünden yıkılmak üzere olduğu ve İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun barajın tamiri için olan bütçe talebinin AK Partili belediye meclis üyeleri tarafından engellendiği iddia edildi. Söz konusu iddia yine aynı tarihte çeşitli Twitter kullanıcıları tarafından da aynı görselle paylaşılmış.
Melen Barajı’ndaki Hasarlara İlişkin İddialar Doğru mu?
Melen Projesi, İstanbul’da 1990 yılında yaşanan ciddi susuzluk problemi ardından dönemin başbakanı Turgut Özal tarafından başlatılmış. Projede İstanbul’a yılda yaklaşım 1.077 milyar m3 içme ve kullanma suyu temin edilmesi amaçlanmış. 2007 yılında başlanan proje 3 ayrı etaptan oluşuyor ve tamamının 2016 yılında bitirilmesi planlanıyordu. Dönemin Orman ve Su İşleri Bakanı Veysel Eroğlu, Melen Barajı’nın 7 Aralık 2016 saat 14.59’da biteceğine dair açıklamaları da mevcut. Ancak proje halen tamamlanmış değil.
İstanbul Belediye Başkanı İmamoğlu, 9 Aralık 2019’da yaptığı konuşmasında Melen Barajı ve Kanal İstanbul projesine yönelik açıklamalarda bulunuyor. Bu açıklamalarda İmamoğlu, Melen Barajı’nda oluşan büyük çatlaklara değiniyor.
İmamoğlu’nun çatlakların sebebiyle ve bütçe ayrılmasıyla ilgili kullandığı ifadeler şu şekilde:
“Çatlakların sebebi, zamanında yapı ile ilgili yapılan yanlış bir statik tercihi. Yani beton değil, yığma taş biçiminde bir gövdenin yapılması önerilmiş.”
Bunun yanı sıra, İSKİ Eski Genel Müdürü Selami Oğuz, 9 Ocak 2020’de gerçekleşen Su Sempozyumu’nda “Melen Barajı ve Kanal İstanbul Projesi, İçme Suyu Sistemine Etkileri” isimli bir sunum yapıyor. Bu sunumda, Melen Barajı’nda oluşan çatlaklarla ilgili şu ifadeler kullanılıyor:
Başkan İmamoğlu ve İSKİ Eski Genel Müdürü tarafından yapılan konuşmalarda barajda yanlış teknik kullanımı sonucu çatlaklar oluştuğu belirtiliyor. Ancak bu çatlaklar, barajın su tutmasını önlüyor. Barajın yıkımına sebebiyet vereceğine dair bir açıklama resmi yerlerde bulunmuyor.
Barajın Tamiri İçin Bütçe Ayrıldı mı?
9 Aralık 2019’da yaptığı açıklamada İmamoğlu, bütçe ayrılması ile ilgili açıklamalar da yapıyor.
“Devlet Su İşleri’nin yaptığı uzun araştırmalar sonrası, ilave bir bütçe ile, yaklaşık 600-700 milyon liralık yatırımla buranın tadilata ve revizyona ihtiyacı olduğuna karar verildi. Keşfe hazırlandı, ödenek gönderildi; yalnız ödenek çıkmadı.”
İstanbul Büyükşehir Belediyesi Sözcüsü Murat Ongun da projede yapılacak düzeltmelerle ilgili bütçe tahsis edilmediğine dair bir paylaşımda bulundu.
Tarım ve Orman Bakanı Bekir Pakdemirli, 17 Aralık 2019’da yapılan TBMM Genel Kurulu’nda yaptığı konuşmada Melen Barajı konusuna tekrar değiniyor.
“Melen’de ufak bir teknik problem olduğu doğrudur. Bunun da gereğini yapacağız. Cumhurbaşkanı Strateji Ofisi de bunu imzaladı ve bu konu ile ilgili de gereğini yapıyor olacağız. Hiç iş yapmazsan hata da yapmazsın, binlerce baraj yaparsan bir tanesinde ufak bir problem olabilir.”
2 Ocak 2020 tarihinde Nuray Babacan tarafından yapılan Hürriyet haberinde, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın projeyle ilgili çalışma yapılmasını istediği ifadesi yer alıyor. Habere göre, barajın tamiri için çatlaklara beton enjeksiyonlar yapılacak ve bunun için ek ödenek sağlanacak. Ödenek için ise Cumhurbaşkanlığı ve Maliye Bakanlığı üzerinden girişim yapılacağı belirtilmiş.
Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı, Şubat 2020’de yayınlanan 2020 yılı yatırım programında Melen Barajı’na yönelik yaklaşık 5 milyon liralık bir yatırıma da yer vermiş.
Sonuç:
İddia KISMEN YANLIŞ
Melen barajında çatlaklarla ilgili problemler olduğu gerek İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu gerekse Bakanlık ve DSİ tarafından yapılan açıklamalarla doğrulanabiliyor. Fakat barajın yıkılma tehlikesi yaşadığı abartılı bir yorum ve resmi düzeyde yapılan açıklamalarda buna rastlanmıyor. Bunun yanında Melen Projesi, Tarım ve Orman Bakanlığı’na bağlı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen bir proje olduğundan dolayı İBB’nin bu proje ile ilgili resmi düzeyde bir yetkisi bulunmuyor. Bu nedenle belediye meclisinden tamir için bütçe istendiği ve AK Partili meclis üyelerinin bunu engellediği iddiası yanlış.
Sonuç olarak;
Melen Barajı’ndaki çatlakların tamiri için Ekrem İmamoğlu’nun bütçe isteğine AK Partili meclis üyelerinin engellediği iddiası