Türkiye'de üretken yapay zeka kullananların oranı bir yılda ikiye katlanırken Google'da Gemini aramaları bu yıl ilk kez ChatGPT'yi geçti. Gençler ve yükseköğretim mezunları yapay zekayı daha yaygın kullanırken benzer bir farklılık işletmeler arasında da bulunuyor.
Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) 2 Ekim 2026'da yayımladığı Yapay Zeka İstatistikleri araştırmasına göre, üretken yapay zeka kullanan bireylerin oranı 2025'te %19,2 iken 2026'da %37,6'ya yükseldi. Araştırma, 16–74 yaş grubundaki bireyler ile en az 10 çalışanı bulunan girişimleri kapsıyor. Bireysel üretken yapay zeka kullanım oranları son üç ayda internet kullananlar üzerinden hesaplanırken işletmelerde üretken yapay zeka dahil farklı yapay zeka teknolojileri ele alınıyor.
Eğitim Düzeyi Arttıkça Yapay Zeka Kullanımı da Artıyor
TÜİK'in 2026 verilerine göre üretken yapay zeka kullanımı en fazla yükseköğretim mezunları arasında görülüyor. Yükseköğretim mezunlarının yaklaşık üçte ikisi üretken yapay zeka kullanırken ilkokul mezunlarında bu oran onda birin altında kalıyor.
Bir önceki yılın TÜİK verileriyle karşılaştırıldığında tüm eğitim gruplarında kullanımın arttığı görülüyor. Ancak yükseköğretim ve ilkokul mezunları arasındaki fark 2025'te 33,9 yüzde puanken 2026'da 54,2 yüzde puana ulaştı.
Buna karşılık ilkokul mezunlarında kullanım oranı bir yılda yaklaşık dört katına çıkarken yükseköğretim mezunlarında artış yaklaşık 1,7 kat oldu.
Gençler Yapay Zekayı Daha Fazla Kullanıyor
Yapay zeka kullanımında yaş grupları arasında da farklılıklar var. TÜİK verilerine göre 2026'da 16-24 yaş grubundaki yaklaşık her üç kişiden ikisi üretken yapay zeka kullandı. Kullanım oranı yaş ilerledikçe azalırken 2025'e kıyasla incelenen yaş gruplarının tamamında artış gözleniyor.
Kadınlar ve erkekler arasında ise genel kullanım oranları birbirine yakın. 2026'da kadınların %38,1'i, erkeklerin %37,2'si üretken yapay zeka kullandı. Ancak kullanım amaçları cinsiyete göre farklılaşıyor. Yapay zeka kullanan erkeklerin %43,2'si bu araçları mesleki amaçlarla kullandığını belirtirken kadınlarda bu oran %31,2. Örgün eğitim amaçlı kullanım ise kadınlarda daha yüksek.
Araştırmaya göre yapay zeka kullanıcılarının %86,4'ü araçları özel amaçlarla kullanıyor. Mesleki amaçlı kullanım %37,3, örgün eğitim amaçlı kullanım ise %32,6 düzeyinde. Bu oranlar bütün bireyleri değil, üretken yapay zeka kullandığını belirtenleri kapsıyor.
Türkiye'de Hangi Yapay Zeka Araçlarına İlgi Artıyor?
Google Trends verilerine göre Ocak 2023–Ekim 2026 döneminde Türkiye'de ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek ve Copilot'a yönelik arama ilgisi farklılık gösteriyor. ChatGPT, dönemin büyük bölümünde en yüksek arama ilgisine sahip araç olurken Gemini'ye yönelik ilgi Eylül 2025'ten itibaren yükseldi.
Gemini, 24 Mayıs 2026 haftasında ilk kez ChatGPT'nin önüne geçti ve 2026'nın ilk 43 haftasının 12'sinde daha yüksek arama ilgisine ulaştı. Claude'a yönelik ilgi de 2026'da artarken DeepSeek, Ocak 2025'te kısa süreli bir yükseliş yaşadı.
OpenAI'ın bireysel kullanıcıları içeren Signals verilerine göre Türkiye, kişi başına gönderilen ChatGPT mesaj sayısında 2025'in üçüncü çeyreğinde dünya genelinde 82. sıradayken 2026'nın aynı döneminde 77. sıraya yükseldi. 2026 sıralamasında ilk üçte Azerbaycan, Singapur ve Hollanda yer aldı. Seçili ülkeler arasında Almanya 19, Fransa 22, İspanya 32, ABD 49. sırada bulunurken İtalya 88. sırada kaldı. Türkiye, bir yılda beş basamak yükselse de karşılaştırılan ülkelerin çoğunun gerisinde yer aldı. Sıralama toplam mesaj sayısını değil, ülkelerde kişi başına düşen ChatGPT mesajı sayısını esas alıyor.
İşletmelerde Yapay Zeka Kullanımı Artıyor
Yapay zeka kullanımı yalnızca bireysel olarak değil, işletmelerde de artıyor. TÜİK'e göre 2021'de en az 10 çalışanı bulunan girişimlerin %2,7'si yapay zeka teknolojilerini kullanırken bu oran 2026'da %14'e yükseldi.
Ancak işletmenin büyüklüğüne göre kullanım oranları değişiyor. Büyük işletmeler yapay zekayı küçük ve orta ölçekli işletmelere kıyasla daha yaygın kullanıyor. Üstelik aradaki fark da artıyor. 2021'de 250 ve üzeri çalışanı bulunan girişimlerle 10-49 çalışanı bulunanlar arasında 7,3 yüzde puanlık fark varken 2026'da bu fark 24,3 yüzde puana çıktı.
TÜİK'in araştırması, işletmelerin yapay zeka kullanmama nedenlerine ilişkin veriler de içeriyor.
2026'da yapay zeka kullanmayan girişimlerin %8,3'ü bu teknolojileri kullanmayı düşündüğünü belirtti. Yapay zeka kullanmayan ancak kullanmayı düşünen girişimlerin %72,3'ü uzmanlık eksikliğini, %66,4'ü hukuki sonuçlara ilişkin belirsizlikleri, %65,4'ü ise veri koruma ve gizlilik endişelerini kullanmama nedenleri arasında gösterdi.
Bu sonuçlara göre yapay zekayı kullanmayı düşünen işletmelerin önündeki en yaygın engel, bu teknolojiyi kullanabilecek uzmanlığa sahip olmamak. İşletmelerin önemli bir bölümü hukuki sorumluluklar ve veri güvenliği konusunda da endişe taşıyor.
Araştırmada kişisel veri kullanımına ilişkin sonuçlar da yer alıyor. Yapay zeka teknolojilerini kullanan girişimlerin %16,6'sı bu sistemlerle kişisel veri işlediğini bildirdi.
Türkiye'de yapay zeka kullanımı hem bireyler hem de işletmeler arasında artıyor. Ancak kullanımın yaygınlaşması, teknolojinin her kesim tarafından aynı ölçüde benimsendiği anlamına gelmiyor. TÜİK verileri, eğitim düzeyi ve yaş grupları ile farklı büyüklükteki işletmeler arasındaki kullanım farklarının sürdüğünü gösteriyor.
